Türkiye’nin en önemli fıstık üretim merkezlerinden biri olan Şanlıurfa’da, ürünün katma değerinin başka bölgelere gitmesi tepkilere neden oluyor. TEMA Vakfı Şanlıurfa İl Temsilcisi Prof. Dr. Ali Rıza Öztürkmen, Şanlıurfa fıstığının üretildiğini ancak ekonomik kazancının şehirde kalmadığını vurgulayarak dikkat çeken açıklamalarda bulundu.
Fıstık Var, Sanayi ve Marka Yok
Prof. Dr. Öztürkmen, Şanlıurfa’nın Türkiye fıstık üretiminde önemli bir paya sahip olmasına rağmen, bu potansiyelin sanayiye ve markaya dönüştürülemediğini ifade etti. Üretilen fıstığın büyük oranda işlenmeden, markalaşmadan ve hammadde olarak satıldığını belirten Öztürkmen, asıl kazancın ise başka şehirler ve ülkeler tarafından elde edildiğine dikkat çekti.
Üretici Emeğinin Karşılığını Alamıyor
Açıklamada, Şanlıurfa’da fıstık üretiminin güçlü olmasına rağmen ciddi yapısal eksiklikler bulunduğu vurgulandı. Buna göre kentte;
- Fıstık işleme tesislerinin yetersiz olduğu,
- Katma değerli ürün çeşitliliğinin sınırlı kaldığı,
- Markalaşma ve tanıtım faaliyetlerinin eksik olduğu,
- Üreticinin emeğinin gerçek karşılığını alamadığı
ifade edildi.
Fıstık Sadece Tarım Ürünü Değil, Stratejik Bir Değer
Şanlıurfa fıstığının yalnızca bir tarım ürünü olarak görülmemesi gerektiğini belirten Öztürkmen, fıstığın kırsal kalkınma, gıda sanayisi, ihracat ve gastronomi turizmi açısından stratejik öneme sahip olduğunu vurguladı. Fıstığın; ezme, krema, çikolata, dondurma, un, kozmetik ve fonksiyonel gıda gibi alanlarda değerlendirilmesinin artık bir zorunluluk haline geldiğini söyledi.
Şanlıurfa İçin Acil Eylem Planı Çağrısı
Prof. Dr. Ali Rıza Öztürkmen, Şanlıurfa fıstığının kalıcı ve sürdürülebilir bir ekonomik değere dönüşebilmesi için acil adımlar atılması gerektiğini belirterek şu önerilerde bulundu:
- Fıstık Festivali: Şanlıurfa fıstığını ulusal ve uluslararası alanda tanıtacak, turizmle entegre büyük ölçekli bir festival düzenlenmeli.
- İhtisas Sanayi Bölgeleri: Fıstığın çikolata, ezme, sos, kozmetik ve tıbbi-aromatik ürünlere dönüştürülebileceği işleme tesisleri teşvik edilmeli.
- Coğrafi İşaret ve Küresel Pazarlama: Şanlıurfa fıstığının coğrafi işaret ve uluslararası tescil süreçleri tamamlanarak güçlü bir marka kimliği oluşturulmalı.
- Kooperatifleşme: Küçük üreticilerin güç birliği yapacağı kooperatif yapıları desteklenmeli, üretici sanayi ve pazarlama süreçlerinde söz sahibi olmalı.
“Üretiyoruz Ama Kazanamıyoruz” Uyarısı
Açıklamasının sonunda önemli bir uyarıda bulunan Öztürkmen, “Şanlıurfa sadece üretimin değil, fıstık ekonomisinin de başkenti olmayı hak ediyor. Aksi halde üretmeye devam eder, kazanmaya devam edemeyiz” ifadelerini kullandı. Toprağın bereketinin ancak doğru politikalarla gerçek değere dönüşebileceğini vurguladı.
